کد خبر : 7021
Print
عاليه شكربيگي؛ جامعه‌شناس و استاد دانشگاه

آموزش حقوق شهروندي به دانش‌آموزان

یکشنبه ۱۲ مهر ۱۳۹۴ ساعت ۲۲:۲۲

Image titleسبزوارنگار/عاليه شكربيگي؛ جامعه‌شناس و استاد دانشگاه

در بالا رفتن آمار تخلفات رانندگي در جامعه عوامل مختلفي دخالت دارند كه هر كدام به ميزان متفاوتي در ايجاد اين مساله نقش داشته‌اند. كانون‌هاي جامعه‌پذيري در جامعه نتوانسته‌اند نقش خود را در پرورش حس قانون‌پذيري افراد جامعه به خوبي ايفا كنند.

چهار نهاد اصلي جامعه‌پذيري يعني خانواده، آموزش و پرورش، گروه‌هاي همسالان و رسانه‌ها در ايفاي اين نقش خود، كوتاهي كرده‌اند. همين كوتاهي نهادهاي جامعه‌پذيري در ايفاي نقش‌هايي كه بر عهده دارند باعث شده كه در رفتارهاي مردم نوعي قانون‌گريزي را شاهد باشيم. دروني كردن عمل به قانون و رعايت قانون در حقيقت احترام به حقوق شهروندي است.

عمل به حقوق شهروندي مزاياي زيادي را به همراه دارد كه احترام به حقوق ديگران، احترام به حقوق خود و احترام به قوانيني كه وضع شده‌اند از نمونه‌هاي آن هستند. به دليل تاثيرات مثبت و مهمي كه نهادينه كردن حقوق شهروندي در جامعه دارد بايد به آن توجه ويژه‌اي شود. حقوق شهروندي و عمل به قوانين در جامعه باید به‌خوبي در افراد نهادينه شود، نمونه آن رفتاري است كه افراد پشت يك چراغ قرمز در يك عصر خلوت جمعه در پيش مي‌گيرند. برخی افراد در اين مواقع از چراغ قرمز عبور مي‌كنند. اين رفتار نشان‌دهنده اين مساله است كه عمل به قانون و رعايت قانون در رفتارهاي این افراد دروني نشده است.

اين در حالي است كه عمل به قانون و رعايت آن بايد جزو رفتار و عادات افراد جامعه شود و همگان خود را موظف به عمل كردن به آن بدانند. يكي از پيامدهاي مثبت رعايت قانون و عمل به آن رسيدن به حقوق شهروندي است كه در جامعه‌اي به منصه ظهور مي‌رسد كه رفتارهاي مدني در آن نهادينه شده باشد. براي اينكه احترام به حقوق شهروندان در درجه اول دغدغه آنها قرار بگيرد ساختار و عامليت در كنار يكديگر نقش دارند.

بنابراین يكي از دلايل اصلي اينكه افراد در جامعه دست به تخلف مي‌زنند و در عمل به قانون كوتاهي مي‌كنند اين است كه آنها به عمل به قانون باور ندارند، زيرا اگر افراد به قوانين باور داشته باشند ديگر نيازي به نظارت و كنترل رفتار آنها براي عمل به قانون نيست، اخلاق دروني آنها و وجدانشان آنها را موظف مي‌كند كه در هر شرايطي به قانون عمل كنند.

اگر چهار نهاد اصلي خانواده، آموزش و پرورش، گروه‌هاي همسالان و رسانه‌ها كه رفتار مطلوب را نهادينه مي‌كنند به نقش خود به‌خوبي عمل كنند مي‌توانند بسياري از رفتارهاي صحيح شهروندي را از سنين كودكي در افراد نهادينه كنند. در اين زمينه خانواده مهم‌ترين نهاد جامعه‌پذيري است و رسانه هم يكي از نهادهاي جديد جامعه‌پذيري است كه با وجود عمر كوتاهي كه دارد، نقش مهمي در جامعه‌پذيري پيدا كرده است.

اما نهادي كه در اينجا مد نظر ماست نهاد آموزش و پرورش است. نهاد آموزش و پرورش در نهادينه كردن رفتارهاي شهروندي باید بیش از این فعال باشد و اين را مي‌توان از نوع عملكرد اين نهاد دريافت. براي نمونه نهاد آموزش و پرورش مي‌تواند در كتاب‌هاي درسي بخشي را به آموزش حقوق شهروندي و آموزش قوانين راهنمايي و رانندگي به دانش‌آموزان اختصاص دهد تا آنها را از سنين كودكي با اين مسائل آشنا كند و از همان سنين رفتار درست در آنها نهادينه شود. نهاد آموزش و پرورش ما در آموزش رفتار مطلوب به دانش‌آموزان دچار خلأ است و به همين دليل به يك بازنگري جدي در كتاب‌ها و مواد آموزشي دوران ابتدائي، راهنمايي و دبيرستان نياز دارد. بايد آموزش حقوق شهروندي و رفتارهاي مطلوب در چرخه آموزشي قرار گيرد تا آموزش و پرورش بتواند در كنار ساير نهادهاي جامعه‌پذيري رفتارهاي درست را به افراد بياموزد. هر كدام از نهادهاي جامعه‌پذيري بخشي از رفتار مطلوب را به افراد مي‌آموزند و به همين دليل آموزش و پرورش مي‌تواند در كنار خانواده و ساير نهادها از افراد شهرونداني متعهد بسازد كه به حقوق شهروندي و اخلاق مدني آگاهي داشته باشند و خود را ملزم به رعايت قوانين بدانند. اختصاص مباحثي در كتاب‌هاي درسي به حقوق شهروندي و عمل به قوانين، حداقل كاري است كه آموزش و پرورش مي‌تواند در راستاي عمل كردن به اين وظيفه مهم خود انجام دهد.

با توجه به اينكه آموزش و پرورش ما تاكنون در عمل به اين مسئوليت خود چندان موفق نبوده به همين دليل برنامه‌هاي آموزشي آن احتياج به بازنگري دارند و بايد بسياري از مفاهيم جديد كه در جامعه در حال شكل‌گيري هستند در اين نهاد مورد توجه قرار گيرند.

روزنامه آرمان

نظر دهید ...
نظر شما :
نام و نام خانوادگی :
پست الکترونیکی :
تصویر امنیتی :
CAPTCHA
نظرات شما ...
فرهنگ و هنر

مجوز هفته نامه ملک بیداری ویژه سبزوار صادر شد

تقدیر از فرماندار ویژه سبزوار به عنوان مقام برتر استان در جشن نوروزگاه

حمایت از کالای ایرانی به فرهنگ سازی نیاز دارد

امور شرعی با اجبار و تحمیل سازگار نیست

بزرگداشت حکیم حاج ملاهادی سبزواری در سبزوار

حمید ضیایی‌پرور مدیرکل مرکز مطالعات و برنامه‌ریزی رسانه‌ها شد

تعطیل کردن نقد در جامعه به ضرر خود مسئولین است

نقطه پایانی بر یک آپارتاید!

حجاب انقلابی و انقلاب حجابی

ضرورت احداث کتابخانه های عمومی در مناطق حاشیه شهر سبزوار

علوم اجتماعی و محدودیت‌های قدرت

چهار بحران در مقابل تمدن ایران!

مردی که معلولیت را بی اثر کرد

آیین افتتاح نمایشگاه جاذبه های گردشگری ومعرفی اقوام ایرانی وصنایع دستی برگزار شد

چگونه می توانیم" شهری شاد" داشته باشیم؟

منزل حمید ممتحنی به دانشگاه حکیم سبزواری واگذار شد

فصل‌نامه «بیهق‌نامه» با حضور وزیر ارشاد رونمایی شد

سالانه بیش از 20 میلیون مسافر از محورهای ارتباطی سبزوار عبور می کنند

هفتمین همایش ملی ابوالفضل بیهقی برگزار شد

هنر؛ بهترین ابزار جهت توانمندسازی جامعه معلولان است

برنامه محوری افق روشنی در اختیار مدیران قرار می دهد

مشکلات فرهنگی و اجتماعی سبزوار مشخص شده است

در کجای آموزش جهان ایستاده‌ایم؟

ادبیات کودک آموزش و پرورش را کمک می کند تا آموزش های زندگی بهتری به دانش آموزان ارائه شود

1200 خانوار تحت پوشش داریم

مردم را غریبه ندانید

اختصاص 6 میلیارد ریال برای کاووش در تپه باستانی سبزوار

فعالیت روزانه 1300 نفر در مراکز کانون پرورش فکری سبزوار

سخنی با مسؤولین میراث فرهنگی سبزوار

کوپال؛ بهترین فیلم جشنواره‌ی بین المللی آمستردام