کد خبر : 8256
Print
مهران صولتی:

چرا امروزه درک علی(ع) دشوار شده است؟

شنبه ۱۹ تیر ۱۳۹۵ ساعت ۲۳:۳۲

Image titleسبزوارنگار/چرا امروزه درک علی(ع) دشوار شده است؟
مهران صولتی*
علی (ع)؛ الگویی از حقیقت، عدالت و سیاست برای شیعیان و مسلمانان است. از دید پیروانش او نه تنها واصل به حقیقت بلکه تجسم آن بود. در طول زمامداریش الگویی از عدالت اجتماعی -اقتصادی به بشریت عرضه کرد  و سیاست او نمونه ای از اخلاق مداری، حرمت به مخالفان و شفقت بر فرودستان بود. اما امروزه با گذشت 14 دهه از شهادتش، شناخت میراثش هرچه بیشتر دشوار می باشد. پرسش اصلی اما چرایی این امر است؟ میراثی که می توان آن را تالیفی از حقیقت، عدالت و سیاست دانست.

حقیقت چیست؟ برداشتی شخصی! کلان روایتی به فراموشی سپرده شده! توصیفی مبهم از امری موهوم در روزگار پست مدرن! تعصبی کور یا توهمی از سر جهل و بیچارگی! حقیقت امروزه در جامعه ما کم و بیش با چنین خوانش هایی مواجه است. پمپاژ حقیقت و اخلاق بخشنامه ای از سوی حکومت کار را به آن جا رسانده که کمتر کسی را می توان یافت که امیدوار به کشف حقیقت باشد. نسبی گرایی هم که به مقتضای روزگار پست مدرن بر زیست اجتماعی ما سایه افکنده است کار را بیش از پیش بر مدعیان راستین حقیقت در اثبات ادعای خود سخت کرده است. از همین رو امروزه درک علی به عنوان معیار حقیقت، دشوارتر از پیش شده است.

عدالت چیست؟ تجربه عدالت با چالش بیشتری مواجه است. سرمایه داری به خوبی توانسته این مفهوم را به مرده ریگی تبدیل کند که فقط می تواند رانتی برای حفظ ناشایستگان در عرصه زیست جمعی محسوب شود. حکومت های عدالت طلب هم با تمرکز قدرت بی نظارت، تجربه ناخوشایندی از حاکمیت این مفهوم بجا نهاده اند. عدالت امروزه از چنان سیالیتی برخوردار شده است که می توان در ذیل آن سختگیرانه ترین سیاست های نئولیبرالی را هم به معرض اجرا گذاشت. هنوز هم در هزاره سوم برخی آن را به معنای رعایت سلسله مراتب در جایگاه مردان و زنان تعبیر و از آن نوعی دوام مردسالاری را بیرون می کشند. درک میراث علی در این زمینه هم امروز با دشواری هایی مواجه است.

سیاست چیست؟ تدبیر امور بر اساس عقلانیت، یا تمشیت حداکثری منافع شخصی و فامیلی! موجودیت موهومی که پدر و مادر ندارد! می توان از اخلاق سیاسی سخن گفت ولی از سیاست اخلاقی هرگز ! اقتضای آن در جهان مدرن گوش سپردن به نصایح ماکیاولی به شهریار است. می توان دروغ گفت، تهمت زد، لابی کرد و بر خلاف عهد نخستین عمل کرد. می توان همه را هم به نام سیاست توجیه کرد. مهم این است که بتوانیم معادله فایده -هزینه را به خوبی در محاسبات شخصی به کار ببندیم!سیاستی که امروزه نه در خدمت آرمان های بشری، بلکه در خدمت تثبیت وضع موجود و تحکیم سلطه معنا می یابد. سیاستی که می تواند موجد شکاف های طبقاتی فزاینده و پایمال کردن کرامت فرودستان در جهان باشد. با چنین ملاحظاتی امروزه سخت می توان از پیوند میان اخلاق و سیاست در مدل حکومتی علی سخن گفت.

نکته پایانی: درک علی و کارنامه او در سه بعد حقیقت، عدالت و سیاست مستلزم بازگشت و پرسش از بنیادهای تشکیل دهنده این سه مفهوم است. البته به نظر می رسد در جهانی که فقط دغدغه کارآمدی و دستیابی به اهداف با هر وسیله ای را دارد این کار بسیار دشوار است.

* دانشجوی دکترای جامعه شناسی

مطالب ارزشمندتان را برای ما به آدرس: sabzevarnegar@gmail.com ارسال کنید.

نظر دهید ...
نظر شما :
نام و نام خانوادگی :
پست الکترونیکی :
تصویر امنیتی :
CAPTCHA
نظرات شما ...
یادداشت ها

افکار عمومي و چند نکته ! ​

رئیس‌جمهور واقعی، مقام رهبری است

از شریعتی ساواکی تا مصدق انگلیسی!!

دولت تا اطلاع ثانوی تدارکاتچی است!

برای مردی از تبار خدمت و فروتنی!

چرا سیاست در ایران بسیار جذاب است؟

مردانی که افسار رفتار و زبان خود را ندارند از رفتن به ورزشگاه محروم شوند

باید ضمانت اجرایی منشور حقوق شهروندی تضمین شود

تمامی تلاشم را در جهت دفاع از کیان آموزش و پرورش به کار خواهم بست

فاشیسم دم در ایستاده است!

گریس چرخ های بوروکراسی

مبارزه با اژدهای هفت سر فساد

نقطه پایانی بر یک آپارتاید!

نوید بازگشت امید به سیاست ایران!

از انقلاب دفاع می کنم

حجاب انقلابی و انقلاب حجابی

با وجود هزار انتقاد ریز و درشت

دوازده اشتباه جمعی زمانه ی انقلاب 57

«رفراندوم»؛ راهِ حل اختلاف درباره ی چگونگی نظر «مردم»

شکست اخلاقی آموزش و پرورش

ديكتاتور، تنهاست

جامعه زخم‌خورده اژدهای کومودو

ارزیابی کارنامه شبکه های اجتماعی در اعتراضات اخیر

سهم خواهی بی ثمر

بیانیه انجمن اسلامی معلمان سبزوار پیرامون اعتراضات اخیر کشور

بازخوانی حادثه‌های اخیر و مساله‌ی امنیت ایران

برای گشایش فضای گفت‌وگو و اعتراض اقدامات عملی صورت گیرد

بازیچه بیگانگان یا آتشفشان‌های خودساخته؟

از روحانی ناامیدیم ولی از خودمان نه!

استاني شدن بودجه آموزش‌و‌پرورش؛ فرصت يا چالش‌؟