کد خبر : 8932
Print
در حاشیه ای «گور خوابی» تعدادی هموطن

مرهمی بر زخم هایی کهنه که به تدریج سر باز می کنند!

یکشنبه ۱۲ دی ۱۳۹۵ ساعت ۲۱:۵۹

Image titleسبزوارنگار/«تقویت مردم سالاری»؛ مرهمی بر زخم هایی کهنه که به تدریج سر باز می کنند!
در حاشیه ای «گور خوابی» تعدادی هم وطن
حبیب قربانی*
عده ای مرگ را در گور زندگی می کنند. خبر و گزارش «زنده در گور» روزنامه شهروند از پناه بردن تعدادی هموطن از سوز سرمای زمستان به گور های از پیش آماده شده در نزدیکی شهریار کرج به اندازه ای تکان دهنده بود که اصغر فرهادی کارگردان به نام ایران وادار به شرمساری و نگارش نامه ای از سر دردمندی به رئیس جمهور مبنی بر مسئولیت همه ی مسئولان در این زمینه شود. حدود 50 نفر از شهروندان، زن و مرد، پیر و جوان، معتاد و غیر معتاد، از جور سرمای بی رحم زمستان، مرگ را در گور زندگی می کردند. به باور فرهادی ممکن است گزارش مذکور مورد سوء استفاده قرار بگیرد که یک جناح بر جناحی دیگر بتازد ولی واقعیت این است که از گرم شدن تنور این تاخت و تازهای سیاسی، تن رنجور کودکان، زنان و مردانی که در گورستان یا در لابلای درختان پارک ها و زیر پل ها می خوابند گرم نخواهد شد. آقای فرهادی، آرمان، نام یکی از این گورنشین ها را بهانه کرده به ضد آرمان هایی اشاره می کند که «آرمان» را در زندگی به گور کشانده اند.  به باور وی علت شرایط ناگوار اجتماعی امروز، اتحاد نامقدس عواملی همچون بی تفاوتی، بی رحمی، خشونت طلبی، فرصت طلبی و در نهایت دروغ و ریا است که متاسفانه همچون خوره به جان بنیاد نظام اجتماعی افتاده است.
اما خبرها و گزارش هایی از این دست، بخش آشکار کوه یخ آسیب های اجتماعی است که هر از گاهی توسط رسانه ای، افکار عمومی را جریحه دار کرده و در اجتماع موجی از واکنش های احساسی ایجاد می کند. همین چند وقت پیش بود که ماجرای ستایش در ورامین نقل محافل خبری و شبکه های اجتماعی بود لیکن امروز از این اتفاق و آن همه واکنش های عجیب و غریب، هیچ خبری نیست. عموما مسئولیت اجتماعی مسئولان و مردم پس از فرو کش کردن موج احساسات، فراموش شده و هر کس به هزار توی مشکلات خود فرو می رود. مسئولان به طور مقطعی با چنین پدیده هایی برخورد می کنند. مردم هم احساسات خود را بروز می دهند. در پدیده اخیر نیز همانگونه که در پدیده ی کارتن خواب ها مشاهده شد، به دستور بالا دستی ها، به جبر رسانه ها و به همت مسئولان دولتی شهریار، بساط کارتن خواب ها از قبرستان جمع آوری و سر و سامان یافت.  
خوشبختانه رئیس دولت یازدهم خیلی زود به این نامه واکنش نشان داد. به گفته آقای روحانی اگر چه ممکن است شنیده شود برخی از فقر و بی نوایی در کشور ایران یا دیگر کشورها حتی اروپا، عده ای از سوز سرما در مترو بخوابند و یا در اماکن دیگر، لکن شنیدن این نکته که عده ای از سرما به گور پناه ببرند و قبر خواب شوند قابل تامل است. در این ارتباط روحانی تلویحاً دولت و مردم را مقصر نمی داند. به اعتقاد ریاست محترم جمهور، نداشتن انسجام، اولویت مسائل جناحی و به حاشیه رفتن مشکلات اساسی مردم از مهمترین دلایل پدیده ی گور خوابی است. ایشان تاکید می کنند که برای حل مشکلات «همه» باید دست به دست هم بدهند. به عبارت دیگر بدون انسجام و وحدت تمامی مسئولان قوای نظام سیاسی و مردم، مشکلات و آسیب های اجتماعی حل شدنی نیست.
آسیب های اجتماعی گوناگون که امروزه تمامی مسئولان را به تکاپو وا داشته و از طرف دیگر تمامی بخش های نظام اجتماعی را در کلافی سر در گم فرو برده؛ محصول عملکردهای کوتاه مدت نیست. پدیده بیکاری و به تبع آن فقر و طلاق و اعتیاد و...، نتیجه ندانم کاری ها و قصور مسئولینی است که بدون توانایی و شایستگی، بر پست ها و مناصب مختلف تکیه می زنند. وقتی منافع شخصی بر منافع گروهی ترجیح داده می شود؛ وقتی مقدس ترین باورها، ارزش ها و هنجارها به قربانگاه سوداگری انسان های طمع کار و آزمند برده می شود؛ وقتی رانت و آقازاده، برادر و برادر زاده و...، پسر خاله بازی، جای شایسته سالاری را در اداره جامعه تنگ می کند و وقتی...، نمی توان انتظار داشت که در جامعه آسیب ها رشد فزاینده نداشته و نگران کننده نباشند. زخم تیغ تیز آسیب های اجتماعی، همه اعضای جامعه را نواخته است. حتی کسانی که مسبب رشد آسیب های اجتماعی بوده و با پارتی و رانت به مزایای ناعادلانه دست یافته اند نیز از آسیب ها بی بهره نبوده و نخواهند بود. با این حال گویا زخم های این تیغ بر پیکر نحیف «فقیر مردم» عمیق تر است. به عنوان مثال طلاق یا اعتیاد در طبقات غنی و فقیر تاثیر یکسانی ندارد. طلاق یک دختر از طبقه اغنیا، ممکن است فرصت های جدید بهتری را برایش فراهم کند ولی در خانواده ای ضعیف طلاق مساوی است با انواع آسیب های سخت و جانکاه دیگر.

به تجربه ی کشورهای مختلف، تقویت مردم سالاری نقش بزرگی در کاهش جرائم و آسیب های اجتماعی دارد. آمار زندانیان یکی از شاخصه هایی است که آسیب های اجتماعی را در جوامع نشان می دهد. در کل دنیا حدود 10 میلیون نفر زندانی وجود دارد. خوشبختانه در برخی از کشورها، زندان ها به هتل تبدیل شده و دادگاه ها روز به روز خالی تر می شوند. کشورهایی که اگر چه در گذشته از نظر آسیب های اجتماعی با بحران مواجه بوده اند اما با تقویت مردم سالاری و اصالت دادن به خرد جمعی توانسته اند زندان های خود را به هتل تبدیل کنند. در هلند، هلسینگی و...، تعدادی از زندان ها به دلیل کاهش آمار زندانیان به هتل تبدیل شده اند و به ازای هر شب اقامت مبلغ کلانی از مشتریان دریافت می کنند. مثلاً آمار زندانیان در کشور 5/5 میلیونی دانمارک فقط هشت نفر است. 
تقویت مردم سالاری و مشارکت مردم در تصمیم گیری ها به کاهش جرائم و آسیب های اجتماعی منتهی می شود. برای مقایسه نقش مردم سالاری در کاهش جرایم می توان آمار زندانیان چین و هند را با هم مقایسه کرد. در کشور هند بر اساس آمار جهانی، 419623 نفر زندانی وجود دارد حال آن که در چین با جمیتی تقریبا یکسان 1649804 نفر در زندان به سر می برند (جمعیت هند 105 پنج میلیون نفر از کشور چین یک میلیارد و سیصد و پنجاه و هفت میلیونی کمتر است). به عبارت دیگر آمار زندانیان در چین چهار برابر هند است. لازم به یادآوری است که مردمسالاری یکی از راه های کاهش آسیب های اجتماعی است. آسیب های اجتماعی به عوامل مختلفی بستگی دارد. برای مثال، آمریکا به عنوان مهد به اصطلاح دموکراسی، بیشترین آمار زندانیان جهان را با 2217947 نفر به خود اختصاص داده است. هر چند که منتقدین بر این باورند اگر در کشورهای دیگر نیز مانند آمریکا، آزادی حمل سلاح وجود داشته باشد، این تفاوت تعدیل می شود. ایران از نظر تعداد زندانی با 225624 نفر، رتبه هشتم جهان را به خود اختصاص داده است. با تاسف آمار زندانیان نسبت به جمعیت در ایران نگران کننده و نشان دهنده لزوم توجه جدی همه جناح های سیاسی کشور به انسجام و اتحاد در جهت حل مشکلات اجتماعی است.
تقویت مردم سالاری بهترین مرهم زخم آسیب هایی است که یک شبه به وجود نیامده اند. در مردم سالاری اصل بر مشارکت و بهره مندی از اندیشه و خرد همگان در تصمیم گیری ها است. بدون تردید وقتی مردم سالاری تقویت شود، شایسته سالاری جایگزین رانت و رابطه و پارتی بازی می شود. عقلانی نیست وقتی برای مسابقات جهانی با تعیین معیارهای مناسب بهترین ها را به میادین ورزشی گسیل می کنیم، در میدان سیاست معیارهای جناحی یا مبهم را ملاک قرار داده، افرادی را انتخاب و یا انتصاب کنیم که نتیجه اش وضعیت بحرانی امروز است. وقتی افراد ناشایسته نمایندگی یا مدیریت دستگاه ها و ادارات مختلف را به عهده می گیرند علاوه بر سوء استفاده شخصی، مجبورند بر خلاف منافع ملی رفتار کنند. به صورت دستوری وام بدهند، استخدام کنند، تصمیم بگیرند و حتی در مجلس یا شورای شهر قوانینی را تصویب کنند که با تامین منافع اقلیت و از طرف دیگر رشد بیکاری، فقر، اعتیاد و ...، آرمان را به گور ببرند.

*کارشناس ارشد مطالعات جهان

مطالب ارزشمندتان را برای ما به آدرس: sabzevarnegar@gmail.com ارسال کنید.

نظر دهید ...
نظر شما :
نام و نام خانوادگی :
پست الکترونیکی :
تصویر امنیتی :
CAPTCHA
نظرات شما ...
یادداشت ها

افکار عمومي و چند نکته ! ​

رئیس‌جمهور واقعی، مقام رهبری است

از شریعتی ساواکی تا مصدق انگلیسی!!

دولت تا اطلاع ثانوی تدارکاتچی است!

برای مردی از تبار خدمت و فروتنی!

چرا سیاست در ایران بسیار جذاب است؟

مردانی که افسار رفتار و زبان خود را ندارند از رفتن به ورزشگاه محروم شوند

باید ضمانت اجرایی منشور حقوق شهروندی تضمین شود

تمامی تلاشم را در جهت دفاع از کیان آموزش و پرورش به کار خواهم بست

فاشیسم دم در ایستاده است!

گریس چرخ های بوروکراسی

مبارزه با اژدهای هفت سر فساد

نقطه پایانی بر یک آپارتاید!

نوید بازگشت امید به سیاست ایران!

از انقلاب دفاع می کنم

حجاب انقلابی و انقلاب حجابی

با وجود هزار انتقاد ریز و درشت

دوازده اشتباه جمعی زمانه ی انقلاب 57

«رفراندوم»؛ راهِ حل اختلاف درباره ی چگونگی نظر «مردم»

شکست اخلاقی آموزش و پرورش

ديكتاتور، تنهاست

جامعه زخم‌خورده اژدهای کومودو

ارزیابی کارنامه شبکه های اجتماعی در اعتراضات اخیر

سهم خواهی بی ثمر

بیانیه انجمن اسلامی معلمان سبزوار پیرامون اعتراضات اخیر کشور

بازخوانی حادثه‌های اخیر و مساله‌ی امنیت ایران

برای گشایش فضای گفت‌وگو و اعتراض اقدامات عملی صورت گیرد

بازیچه بیگانگان یا آتشفشان‌های خودساخته؟

از روحانی ناامیدیم ولی از خودمان نه!

استاني شدن بودجه آموزش‌و‌پرورش؛ فرصت يا چالش‌؟